Sóknardagakerfi leysa kvótakerfi af hólmi
- sérstaklega þar sem mikil hætta er á aukaafla s.s. í Norðursjónum
Stöðugt fleiri fiskifræðingar í Danmörku, Svíþjóð og Noregi telja að sóknardagakerfi séu betur til þess fallin að stýra fiskveiðum en kvótakerfi. Dagakerfin henti t.d. mun betur en kvótakerfi þar sem aflinn er mjög blandaður og brottkast á afla virðist ekki vera vandamál þar sem dagakerfi er við lýði.
Þetta kemur fram í Fiskeribladet og þar er m.a. vitnað í þrjá fiskifræðinga í fyrrnefndum löndum sem allir telja dagakerfi betur fallin til að stjórna veiðum en kvótakerfi.
Danski fiskifræðingurinn Eskild Kirkegaard, sem starfar á vegum Framkvæmdastjórar ESB, segir að innleitt hafi verið dagakerfi á veiðum í Norðursjónum og hann segist viss um að ESB taki slíkt kerfi upp víðar.
-- Kvótar eru nánast ónothæfir á hafsvæði eins og Norðursjónum vegna þess hve mikið er um ólíkar fisktegundir í aflanum. Þetta hefur m.a.s. Alþjóðahafrannsóknaráðið (ICES) viðurkennt, segir Kirkegaard en hann telur að ICES muni í framtíðinni ekki aðeins veita ráð um heppilegt aflamagn, heldur einnig um það hvernig standa beri að veiðunum.
Jörgen Holmquist, sem er sænskur fiskifræðingur, segir að fyrir fimm árum hafi Framkvæmdastjórn ESB mistekist tilraun til að draga úr flotastærðinni um 40% til þess að minnka veiðiálagið í Norðursjónum. Hann segir að kvótakerfið hafi ekki virkað vel og því sé nú stuðst við sóknardagakerfi og ýmsar hliðarráðstafanir. Í raun hafi ESB viljað ganga enn lengra með sóknardagakerfið en hætt hafi verið við það vegna þess að fulltrúar ýmissa aðildarlanda hafi talið að það gæti leitt til þess að einstakar þjóðir veiddu hugsanlega meira en aðrar.
Fiskifræðingarnir eru sammála um að í Barentshafi beri ekki jafn brýna nauðsyn til að nota sóknardagakerfi. Þar sé fiskurinn aðgreindari og veiðin vertíðarbundnari. Þrátt fyrir það telur Kirkegaard að sóknardagakerfi gæti verið valmöguleiki á veiðunum í Barentshafi. Undir það tekur Björn Hersoug hjá Sjávarútvegsháskólanum í Tromsö.
-- Kvótakerfið hefur ekki reynst neitt sérstaklega vel og margt bendir til þess að stjórnkerfi sem byggi á sóknardögum geti verið vænlegri kostur.
Mikið er horft til Færeyja og árangursins af sóknardagakerfinu þar og því er haldið fram að e.t.v. sé helsti kosturinn við það kerfi að sjómenn og útgerðarmenn séu sáttir. Stjórnvöld og fiskifræðingar í Færeyjum séu á einu máli um að eftir að sóknardagakerfið var innleitt sé brottkast á afla ekki vandamál. Í Norðursjónum hafi kvótakerfið hins vegar leitt til þess að þar sé sennilega meira kastað af fiski í sjóinn en sem nemur því magni sem að landi kemur.
